سیمرغ‌ها در حاشیه، جنجال در متن !

بیشترین نامزدی و کسب ۲ جایزه
بیشترین نامزدی در فجر ۴۴، متعلق به فیلم «اردوبهشت» اولین ساخته محمد داوودی بود، اما این فیلم که در ۱۳ بخش نامزد دریافت جایزه شده بود، تنها در دو رشته بهترین بازیگر نقش مکمل مرد (شهرام حقیقت‌دوست) و بهترین کارگردانی فیلم اول، جوایزی را کسب کرد. در بخش بهترین کارگردانی اول، جایزه ویژه به داوودی اهدا شد.
​​​​​​​

درخشش «سرزمین فرشته‌ها»
سومین فیلم بابک خواجه‌پاشا با نام «سرزمین فرشته‌ها»، با نامزدی در ۱۲ رشته جزو پیشتازان فجر ۴۴ بود و در نهایت موفق شد با کسب ۵ جایزه، دست پُر این رقابت را ترک کند. در بخش بهترین کارگردانی و بهترین بازیگر نقش اصلی زن (سولاف فواخرجی)، دو جایزه ویژه به این فیلم اهدا شد و سه سیمرغ بهترین فیلم، جلوه‌های ویژه بصری و طراحی صحنه هم به «سرزمین فرشته‌ها» رسید. خواجه‌پاشا سال ۱۴۰۲ با دومین فیلمش «آبی روشن» در جشنواره فجر ناکام بود و امسال به یکی از برندگان مهم دوره ۴۴ تبدیل شد.

موفقیت «زنده‌شور»
یکی از آثار پرافتخار فجر ۴۴، «زنده‌شور» دومین ساخته کاظم دانشی بود که در ۱۱ رشته نامزد دریافت جایزه شد و ۵ سیمرغ بلورین بهترین کارگردانی، نقش اول مرد (بهرام افشاری)، نقش مکمل زن (مارال فرجاد)، موسیقی و بهترین فیلم از نگاه تماشاگران را از آن خود کرد. دانشی که پیش‌تر در دوره چهلم جشنواره با فیلم «علف‌زار» تحسین شده بود و به جمع نامزدهای بهترین کارگردانی نیز راه یافته بود، امسال موفق شد این جایزه را به دست بیاورد.

سبقت «نیم‌شب» از «اسکورت»
فیلم‌های «نیم‌شب»، «اسکورت» و «پل» نیز سه اثر دیگری بودند که مورد توجه هیئت داوران قرار گرفتند. «نیم‌شب» با نامزدی در ۸ رشته، به سه جایزه بهترین فیلمنامه، بهترین فیلم از نگاه ملی و بهترین فیلم برداری رسید. «اسکورت» و «پل» نیز در هفت رشته نامزد شدند که «اسکورت» در دو بخش فنی بهترین تدوین و صدا، دو جایزه را به خانه برد. 

سیاست اهدای ۲ جایزه
یکی از حواشی اهدای جوایز در دوره ۴۴، اهدای دو جایزه در بخش‌های اصلی جشنواره بود که اعتبار جایزه را به عنوان «بهترین» زیر سوال می‌برد. داوران در بخش بهترین کارگردانی، بهترین کارگردان فیلم اول و بهترین بازیگر نقش اول زن دو جایزه اهدا کردند. علاوه بر کاظم دانشی که سیمرغ بهترین کارگردانی را برای «زنده‌شور» دریافت کرد، بابک خواجه‌پاشا نیز جایزه ویژه را در این رشته کسب کرد. در حالی که محسن بهاری برای فیلم «قمارباز» سیمرغ بهترین کارگردانی فیلم اول را از آن خود کرد، محمد داوودی نیز برای «اردوبهشت» جایزه ویژه این بخش را به خانه برد. آزیتا حاجیان برنده سیمرغ بهترین بازیگر نقش اصلی زن برای «کافه سلطان» شد و سولاف فواخرجی بازیگر «سرزمین فرشته‌ها» نیز جایزه ویژه را دریافت کرد. کار به جایی رسید که در بخش بهترین فیلم از نگاه تماشاگران هم که اثر برگزیده بر اساس آرای مردم انتخاب می‌شود، به دلیل آنچه اختلاف کم دو فیلم اعلام شد، «زنده‌شور» و «اسکورت» مشترکا عنوان بهترین را کسب کردند!

سیمرغ‌داران غایب، اما برنده
حضور کمرنگ چهره‌ها و ستاره‌های سینما به عنوان مهمان و البته غیبت بازیگران برنده سیمرغ در فجر ۴۴، یکی از حاشیه‌های مراسم اختتامیه بود که حسابی توجهات را جلب کرد. از میان چهره‌هایی که در بخش بهترین بازیگر نقش اصلی و مکمل زن و مرد، جوایزی را کسب کردند، تنها سولاف فواخرجی در اختتامیه حاضر بود. بهرام افشاری، شهرام حقیقت‌دوست و آزیتا حاجیان سه غایب مهم بودند. مارال فرجاد نیز که درگیر شیمی درمانی است، با انتشار یک پیام ویدیویی از عوامل فیلم تشکر کرد. علت غیبت اکثر برنده‌ها، حضور سر صحنه فیلم برداری اعلام شد. محمدرضا شهیدی‌فر توضیح داد که برگزارکنندگان در تلاش هستند پیام ویدئویی شهرام حقیقت‌دوست را آماده پخش کنند. شهیدی‌فر وعده داد که هر زمان این ویدئو آماده شد، پخش می‌شود، اما در نهایت خبری از آن نشد. این در حالی است که سال ۱۴۰۱ و ۱۴۰۲، جوایز به چهره‌ها و سینماگرانی اهدا شد که در جشنواره فجر، نشست‌های خبری و اختتامیه حاضر شده بودند.

قهر و دلخوری مهدویان؟
فیلم «نیم‌شب» که نمایش پرحاشیه‌ای در جشنواره فجر داشت، در اختتامیه نیز دور از جنجال‌ها نبود. محمدرضا شهیدی‌فر هنگام اعلام جایزه بهترین فیلم از نگاه ملی، نام حبیب والی‌نژاد تهیه‌کننده این اثر را برای فیلم «نیم‌شب»، به عنوان برنده این بخش اعلام کرد. سپس والی‌نژاد پشت تریبون قرار گرفت و با اشاره به سابقه همکاری‌اش با مهدویان سیمرغ خود را به او تقدیم کرد. پس از اصرار والی‌نژاد، شهیدی‌فر و تشویق حضار برای اینکه مهدویان روی سن برود، این کارگردان نزد والی‌نژاد رفت و پس از تشکر کوتاه از او، به جایگاه خود بازگشت و این تهیه‌کننده را برای دریافت سیمرغ از داوران همراهی نکرد. پس از دقایقی، قبل از اینکه برنده بهترین فیلم اعلام شود، شاهسواری دبیر جشنواره فجر پشت تریبون قرار گرفت و توضیح داد که بنابر مقررات، سیمرغ بهترین فیلم از نگاه ملی مشترکا به کارگردان و تهیه‌کننده اهدا می‌شود. او خطاب به مهدویان گفت که سیمرغ و دیپلم افتخار دیگری هم برای او در نظر گرفته شده بود و نزد برگزارکنندگان به امانت می‌ماند که در این لحظه مهدویان برای دریافت جایزه‌اش روی سن رفت.

شوخی‌های شریفی‌نیا و یک مهمان سرزده
در بخشی از مراسم اختتامیه، زمانی که محمدرضا شریفی‌نیا برای دریافت جایزه آزیتا حاجیان روی سن رفت، پشت تریبون قرار گرفت و فضای مراسم را از حالت رسمی و جدی خارج کرد. او پس از سخنرانی طولانی سولاف فواخرجی بازیگر سوری، گفت بهتر است ما هم از بخش بین‌الملل کم نیاوریم و صحبت‌هایی را مطرح کرد. شریفی‌نیا همچنین با فامیلی منوچهر شاهسواری شوخی کرد که در این لحظه حضور سرزده مسعود پزشکیان در تالار وحدت، توجهات را به او جلب کرد. رئیس جمهوری پس از دقایقی حضور در اختتامیه، اهدای جایزه بهترین فیلم از نگاه ملی و سخنرانی کوتاه خود، ناگهان تالار وحدت را ترک و برگزارکنندگان را غافلگیر کرد.

تریبون اختتامیه، تحت تاثیر وقایع دی‌ماه
از آن جا که دوره چهل و‌چهارم فجر از شیوه برگزاری گرفته تا حضور سینماگران و سازندگان فیلم‌ها، کاملا تحت تاثیر وقایع اخیر قرار گرفته بود، مراسم اختتامیه نیز از این فضا دور نبود؛ بنابراین اکثر هنرمندانی که پشت تریبون قرار گرفتند، با اشاره به وضع موجود، احترام به تصمیم غایبان، اهمیت جشنواره فیلم فجر و دلایل خود برای حضور در این رقابت، صحبت‌هایی را مطرح کردند. کار به جایی رسید که همایون اسعدیان مدیرعامل خانه سینما، با اشاره به دوقطبی سازی‌ها، کنایه‌ای به صحبت‌های جنجال‌برانگیز مهدویان داشت و گفت: «بیش از سه هزار خانواده در دی‌ماه عزیزان‌شان را از دست دادند. در این شرایط هنرمندانی که نیامدند ترسو و بزدل نیستند، غمگین اند، افسرده‌اند. آن‌هایی هم که آمدند خائن نیستند، همراه هستند و آن‌ها هم دردمند هستند. ما را به جان هم نیندازند، خودمان به جان هم نیفتیم و در این شرایط یکدیگر را درک کنیم.»